"Enter"a basıp içeriğe geçin

Mona Lisa

Belki de Dünya’daki en ünlü sanat eseri…

Eserin sahibini bilmeyen yoktur: Leonardo Da Vinci… Hepimiz onu ressam olarak biliyoruz ama kendisi aynı zamanda mühendis,mimar,mucit,filozof, heykeltıraş, jeolog, matematikçi ve daha fazlası. 1452 doğumlu ve Rönesans sanatçılarından olan Leonardo’nun çok sayıda araştırmaları, buluşları, sanat eserleri bulunmakta ve dünyanın en büyük dehalarından kabul edilmektedir. En çok bilinen iki eseri ise : “Son Akşam Yemeği” ve “Mona Lisa”

Mona Lisa’nın Hikayesi

1503’te yapımına başlanan bu eser 1507 yılında tamamlanmıştı. Tarihte ressamlar, yazarlar kısaca sanatçılar genelde fakir olmuştur. İhtiyacından dolayı mı bilmiyoruz ama Leonardo Da Vinci Mona Lisa’yı  Fransa kralı I. Francis’e 4 bin altın karşılığında satmıştı. Mona Lisa senelerce Fransa’da kaldı,bir süre kralın isteği üzerine Fontainebleau Sarayında sergilendi. Daha sonra Louvre Müzesi’ne alındı. İnsanların görünce beğendiği çok hoş bir eserdi ama yeterince ünlü değildi. Bir tablonun durduk yere ünlenmesi elbette beklenilecek bir durum değildi. Ama tarih Mona Lisa’yı ününe kavuşturacaktı. 21 Ağustos 1911’de “meşhur” İtalyan milliyetçiliğine(bkz. İtalyan faşizmi) sahip bir İtalyan hırsız Mona Lisa’yı Louvre Müzesi’nden çalacak ve iki sene boyunca eseri Floransa’da saklayacaktı. Bu hırsızlık olayından sonra dünya genelinde haberler yapılacak ve Mona Lisa Dünya çapında bir üne kavuşacaktı. İnsanlar Mona Lisa’nın olduğu boş odayı görmek için bile geleceklerdi.Hatta bazı tarihçiler çalındıktan sonra Mona Lisa’nın önceden olduğu boş odayı görmeye gelenlerin sayısının 1911 öncesinde Mona Lisa’yı görmeye gelenlerden çok daha fazla sayıda olduğunu iddia etmekte. 1913 yılında yakalanan hırsız, “İtalyan sanatçının eseri  İtalya’da kalmalı” dese de Fransızlar Mona Lisa’yı  Louvre Müzesi’ne getirmesini bileceklerdi. Çoğu kişiye göre Mona Lisa ününü bu hırsıza borçlu. Eser şu anda Louvre Müzesi’nde özel bir odada, bir cam kafesin içinde sergilenmekte ve yılda sadece bir kere temizlik için cam kafesten çıkarılmakta.

Dipnot: Mona Lisa’nın kayıp olduğu sıralarda ünlü İspanyol ressam Picasso bile şüpheliler arasına girmişti.

Peki Kim Bu Mona Lisa

Leonardo Da Vinci ve henüz tamamlanmamış eseri: Mona Lisa

Kelime manası olarak  ‘Benim Kadınım Lisa’ , ‘Benim Lisa’m’ anlamına gelen Mona Lisa ismi kim için denmiş ?

Bu konuda bir sürü rivayet var. Portredeki kadının bir kumaş tüccarının eşi olan Lisa G. diye bir kadın olduğu söyleniyor. Başka bir rivayete göre ise Da Vinci’nin gizli ilişki yaşadığı Mon Salai adlı bir kadın olduğu söylenmekte. Ve bu isme dikkatli bakıp harflerin yerini değiştirince Mona Lisa ismini oluşturabiliyoruz ama bu tesadüf mü bilemiyoruz maalesef. Aslında Da Vinci Salai’nin portresini ayrıca çizmişti ve çoğu sanatçı bu iki eser arasındaki benzerliklerden yola çıkarak Mona Lisa’daki kadının Salai olduğunu iddia ediyor. Çok başka bir iddia ise Mona Lisa’daki kadının yüzünün yarısı Lisa G.’ye, diğer yarısı ise Salai’ye ait olduğu iddia edilmekte. Elbette hangisi doğru bilemiyoruz. Tek bildiğimiz şey bu sırrın Leonardo ile mezara girdiği.

Mona Lisa’nın Sırrı Ne

Sır demek doğru olmayacak çünkü eserde çok sayıda açıklanamamış durum bulunmakta. Bazılarına değinmek istiyorum.İşte Mona Lisa’nın sırları :

>Gerçekten de Mona Lisa’nın yüzünün yarısı mutlu yarısı hüzünlü şekilde mi bakmaktadır? Bu bazı bilim insanlarının da aklına gelmiş ve portreyi yüz tanıma sisteminde taratmışlar. Bilgisayara göre Mona Lisa %83 mutlu, %6 korkmuş, %9 usanmış ve %2 sinirli. Bu rakamlar biraz komplike gözükse de Leonardo’nun aynı zamanda müthiş bir matematikçi olduğunu hatırlayınca bu oranların doğru olma ihtimalini düşünmek gerekiyor.

>Esere çok dikkatli bakıldığında bir köprü dikkat çekmekte. Bunun hala neden orada olduğu bilinmemekte.

Dikkatle bakıldığında fark edilen gizemli köprü

>Mona Lisa’nın kaşı neden çizilmemiş ya da yok? Bununla ilgili bir iddia Palermo Üniversitesi’nden Dr.Vito Franco’dan gelmekte. İddiaya göre eserdeki şahsın yüksek kolesterolü olduğu ve kaşı etrafında yağ asitlerinin birikmesinden dolayı (bkz. ksantelazma hastalığı) kaşları bulunmamaktaydı.

>Uzun hesaplamalar sonucu eserde altın oran olduğu anlaşılmış ama bunu 1500lü yılların başında Leonardo’nun nasıl hesapladığı/hangi tekniği kullandığı bilinmiyor

Mona Lisa’daki altın oran

Mona Lisa Neden Hep Louvre’da

Bu tarz çok eski ve çok değerli eserlerin taşınması hiç de kolay değil. Portreleri taşırken sıfır titreşim olması, dikey olarak konumlandırılması ve çok yüksek derece güvenlik önlemlerine ihtiyaç var. Tarihte bunun çok nadir örnekleri var. Mesela, 1874’ten beri Louvre Müzesi’nde sergilenen Özgürlük portresi 1999 yılında Tokyo’da sergilenmek üzere taşınmıştı. Eser Mona Lisa gibi küçük ebatlarda değildi, 260cmX325 cm’di ve dikey konumda taşınması gerektiği için normal uçaklar yetersiz kalıyordu. Bu yüzden uçak taşıyan uçak olarak bilinen Airbus Beluga sadece bu eser için havalanacak ve aktarmalar ile 20 saatin sonunda milyonlarca dolarlık masraf ile eser Tokyo’ya inecekti. Biraz konudan uzaklaştım, tekrar dönelim Mona Lisa’ya. Mona Lisa’nın ebatları 77 cm’ye 53 cm, yani oldukça küçük aslında. Peki neden Mona Lisa “Özgürlük” portresi gibi dünyanın çeşitli yerlerinde sergilenmiyor. Bunun belki de onlarca gerekçesi var . Öncelikle Mona Lisa çok daha ünlü bir eser ve bu riske kimse girmek istemiyor. Şu anda sigortasını yapabilecek bir firma bile yok, yani halk dilindeki adı ile paha biçilemez. Ayrıdan taşınması çok maliyetli, örneğin tanesi 3 milyon euro olan sıfır titreşim sağlayan özel taşıma ekipmanlarından 3 tane gerekmekte. Ayrıdan bu güvenliği sağlayabilecek bir sistem de bulunmamakta. Yani uçak havada iken güvenemeyiz diyor Fransızlar. Ve de toplamda 35 milyon Euro gerekmekte. Ayrıdan Louvre Müzesi yönetimine göre Mona Lisa olmadan 10-12 milyon Euro civarı bir gelirden mahrum olacaklarını söylüyorlar.

Özgürlük Portresi’nin taşınması için kullanılan uçak

İlk Yorumu Siz Yapın

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir